Misschien heeft u erover gehoord van uw kinderen of kleinkinderen, of zag u het op televisie: ChatGPT, het AI-programma waar iedereen het over heeft. Maar hoe werkt het eigenlijk? En hoe begint u? In deze handleiding nemen we u mee van het eerste bezoek tot uw eerste gesprek.
Wat is ChatGPT precies?
ChatGPT is een programma van het Amerikaanse bedrijf OpenAI waarmee u een gesprek kunt voeren door te typen. U stelt een vraag, en het programma geeft een antwoord — vaak verrassend goed en in begrijpelijk Nederlands.
Het is gratis te gebruiken. U hoeft er niets voor te installeren op uw computer of telefoon.
Stap voor stap beginnen
Stap 1: Ga naar de website
Open uw internetbrowser (Chrome, Safari, Firefox of Edge) en typ in de adresbalk: chatgpt.com
U komt op een pagina waar u kunt inloggen of direct een vraag kunt stellen.
Stap 2: Stel uw eerste vraag
U ziet onderaan het scherm een tekstvak waar staat “Stel ChatGPT een vraag” of iets vergelijkbaars. Klik daarop en typ uw vraag. Bijvoorbeeld:
- “Wat is het verschil tussen de WMO en de WLZ?”
- “Geef me een eenvoudig recept voor twee personen met kip”
- “Schrijf een verjaardagsgedicht voor mijn kleindochter Lisa die 8 wordt”
Druk op Enter of op het pijltje, en ChatGPT gaat aan het werk.
Stap 3: Lees het antwoord
Het antwoord verschijnt direct op uw scherm. Soms duurt het een paar seconden — u ziet de tekst langzaam verschijnen, alsof iemand het voor u typt.
Stap 4: Stel een vervolgvraag
Het mooie is dat ChatGPT uw eerdere vragen onthoudt binnen hetzelfde gesprek. U kunt dus doorvragen:
- “Kun je dat eenvoudiger uitleggen?”
- “Maak er een lijstje van”
- “Wat als ik geen kip heb maar wel gehakt?”
Handige vragen om te proberen
Hier zijn tien vragen waarmee u kunt oefenen:
- “Wat voor weer wordt het morgen in [uw woonplaats]?”
- “Leg uit wat een persoonsgebonden budget is, in eenvoudige taal”
- “Schrijf een korte e-mail naar mijn huisarts om een afspraak te maken”
- “Welke boeken zijn vergelijkbaar met de boeken van Hella Haasse?”
- “Ik heb pijn in mijn knie na het traplopen. Waar kan dat door komen?”
- “Vertaal deze zin naar het Engels: Ik wil graag een tafel reserveren voor twee personen”
- “Geef me 5 tips om beter te slapen”
- “Wat zijn de voordelen en nadelen van een elektrische fiets?”
- “Vat dit artikel samen in 3 zinnen: [plak hier een artikel]”
- “Schrijf een bedankbriefje voor mijn buurvrouw die boodschappen voor mij deed”
Belangrijke waarschuwingen
ChatGPT maakt fouten. Het klinkt heel zeker, maar het antwoord kan onjuist zijn. Dit geldt vooral voor medische, juridische en financiële informatie. Controleer altijd bij een officiële bron.
Deel geen persoonlijke gegevens. Typ nooit uw BSN, bankgegevens, paspoortnummer of adres in ChatGPT. Alles wat u typt kan worden opgeslagen.
Het is geen arts, advocaat of financieel adviseur. Gebruik het voor algemene informatie en inspiratie, niet voor beslissingen over uw gezondheid of geld.
Het geeft geen actueel nieuws. ChatGPT weet niet altijd wat er vandaag in het nieuws staat, tenzij het specifiek is verbonden met internet (de gratis versie is dat niet altijd).
Alternatieven voor ChatGPT
ChatGPT is niet de enige AI-assistent. Er zijn meer opties:
- Claude (van Anthropic) — Staat bekend om zorgvuldige, genuanceerde antwoorden
- Gemini (van Google) — Goed geïntegreerd met Google-diensten
- Copilot (van Microsoft) — Ingebouwd in Windows en Bing
Allemaal werken ze op een vergelijkbare manier: u typt een vraag, en krijgt een antwoord.
Tot slot
AI-assistenten zoals ChatGPT zijn krachtige hulpmiddelen die veel voor u kunnen betekenen — van het schrijven van een brief tot het uitleggen van ingewikkelde regelgeving. Het belangrijkste is: probeer het gewoon eens uit. U kunt niets kapotmaken, en u leert het beste door te doen.